Gustav KILIAN

Geboortedatum: 3 november 1907
Geboorteland: Duitsland
Overleden op: † 19.10.2000

Ik heb een jaar of tien terug eens onderzoek gedaan naar de haalbaarheid van een boek over de geschiedenis van de zesdaagse met daarin levensbeschrijvingen van de grootste zesdaagserenners uit de geschiedenis.
Waar het Duitsland betrof dacht ik direct aan mannen als Bugdahl, Altig en Thurau, maar toen ik me in de geschiedenis van de Sechstagenrennen ging verdiepen, stuitte ik op twee heel andere namen.
Die vormden een koppel dat qua populariteit met kop en schouders boven de andere Duitsers uitstak. Heinz Vopel en Gustav Kilian. Die laatste naam deed bij mij wel een belletje rinkelen, maar Vopel zei me niets.
Kilian kende ik nog als de Dortmunder die na zijn carrière in de jaren vijftig vele jaren een zeer succesvol bondscoach was van de Duitse baanrenners.
Die hadden onder zijn leiding in de jaren zestig en zeventig heel wat overwinningen behaald op wereldkampioenschappen en plakken in alle metaalsoorten bij Olympische toernooien. Dieter Kemper, Ehrenfried Rudolph, Wilfried Peffgen, Gregor Braun, enzovoort.
Hun populariteit als zesdaagsenrenners dankten Kilian en Vopel vreemd genoeg aan Adolf Hitler. In de jaren dertig was het fenomeen zesdaagse een waar volksfestijn in Duitsland waar altijd heel veel publiek op af kwam.
Waar maar een wielerbaan lag, daar was een zesdaagse. De man die in de Tweede Wereldoorlog miljoenen mensen de dood in heeft gejaagd vond die zesdaagsen maar een onmenselijk gebeuren en daar moest een eind aan komen.
De grote matadoren weken daarom uit naar de Verenigde Staten en het koppel Kilian-Vopel groeide daar uit tot een bijna onoverwinnelijk duo. Van de 34 zesdaagsen die het duo op de palmares heeft staan werd het merendeel in Amerika gewonnen.
Pas in 1942 keerden de twee in hun vaderland terug en ze werden toen direct door de propagandamachine van Goebbels ingelijfd en met onderscheidingen behangen. Als grote sporthelden kregen ze een hoofdrol in de nazi-propaganda.
Ze hadden het aanzien van de sport van het Derde Rijk in het buitenland triomfantelijk hooggehouden, zo was de triomfantelijke boodschap. Ze namen er geen afstand van, lieten het zich allemaal welgevallen en konden na de oorlog de draad weer oppakken.
In tegenstelling tot Vopel is Kilian heel oud geworden. Bijna 93 was hij toen hij de laatste adem uitblies. In de jaren daarvoor stond hij nog regelmatig in de krant omdat hij tot aan zijn dood nog bijna elke dag een ritje op de racefiets maakte. En dat vinden mensen altijd leuk, zo’n krasse knar.
Gustav Kilian werd vandaag honderdentien jaar geleden geboren. Hij overleed op 19 oktober 2000.

03-11-2017