Eddy MERCKX

Geboortedatum: 17 juni 1945
Geboorteland: België

Vandaag wordt Eddy Merckx, de grootste wielrenner aller tijden, 73 jaar. Er zijn mensen die het betwisten dat hij de allergrootste is geweest, maar ik twijfel daar niet aan. Er is namelijk maar een manier om dat te bepalen, hoe subjectief ook, en dat is de erelijst.
Geen enkele andere renner in de wereld heeft een erelijst als Merckx en het lijkt onwaarschijnlijk dat daar ooit iemand in de buurt van zal komen. Het huidige wielrennen verschilt daarvoor te veel van hoe de sport in zijn tijd werd bedreven.
De man reed het hele jaar door, stond aan de start van alle klassiekers, reed ieder jaar meestal twee grote ronden en diverse kleine en reed in de winter (en won) ook nog een aantal zesdaagsen, de meeste aan de zijde van Patrick Sercu.
Het resultaat was dat toen hij in mei 1978 afscheid nam, hij kon zeggen een derde van alle wedstrijden waarin hij was gestart te hebben gewonnen. Hij won vijf keer de Tour, vijf keer de Giro en een keer de Vuelta.
In alle drie de ronden won hij ook een of meerdere keren een nevenklassement. In de Giro won hij 24 keer een etappe, in de Tour waren dat er 35 en de enige keer dat hij in de Vuelta is gestart won hij zes ritten.
Zijn zeges in kleine rondritten ga ik niet eens opnoemen en in het eendagswerk won hij 32 klassiekers, waarbij zeven keer Milaan-San Remo en vijf keer Luik-Bastenaken-Luik. Ook was hij vier keer wereldkampioen, waarvan één keer bij de amateurs. Kortom zijn erelijst is uniek en door niemand zelfs maar te benaderen.
Dat de Belgen nog steeds niet over hem uitgepraat raken, spreekt vanzelf, net zo min als wij ooit het fenomeen Johan Cruijff zullen vergeten. Er verschijnen nog steeds nieuwe boeken over hem want er is altijd wel een bewonderende journalist die iets over hem ontdekt dat nog niet uitvoerig is beschreven.
Dat de vroegere Belgische koning Boudewijn een bewonderaar was is bekend. Niet alleen bemoeide hij zich er persoonlijk mee, toen d’n Eddy in 1969 in de Ronde van Italië op doping werd betrapt, maar hij wist ook te voorkomen dat zijn oogappel daarvoor werd gestraft. “Dat zie ik koningin Juliana niet doen”, zei Jan Janssen in die tijd.
De koning heeft het in 1996 ook behaagd om zijn internationaal beroemdste onderdaan in de adelstand te verheffen en hij mag zich sindsdien officieel Edouard Louis Joseph baron Merckx noemen, een niet door vererfing overdraagbare titel.
Ik heb de baron een keer mogen interviewen. Dat was in 2005 voor het boek dat ik destijds over het leven en de wielercarrière van Joop Zoetemelk aan het schrijven was. Het gesprek vond plaats in zijn kantoor van zijn racefietsenfabriek in Meise.
Hij was na een periode waarin hij heel dik was geweest, enorm afgeslankt en zag eruit of hij zo weer kon opstappen. Dan vond ik knap, hoewel hij nu weer behoorlijk gezet is. Afvallen vereist een enorme discipline en dat verdient respect.
Minder onder de indruk was ik van hem vanwege het feit dat er nog steeds geen enkel positief woord over zijn vroegere tegenstrever (vaak de enige die bij hem in de buurt kon blijven) over zijn lippen kwam. “Joop kon het gewicht van de koers niet dragen”, zei hij enkele malen.
Ik lag niet in aanbidding voor zijn bureau en merkte op dat Joop dat ook niet kon omdat dat gewicht bij iedere koers al op zijn schouders lag. Dat vond hij duidelijk niet leuk, net zo min als hij het kon waarderen dat hij in het voorseizoen van 1974 twee keer in een kleine etappekoers door Zoetemelk op waarde was geklopt. Ja, zelfs vernederd.
Het was me duidelijk dat Eddy Merckx 27 jaar na het beëindigen van zijn carrière nog steeds niet tegen zijn verlies kon en dat hij tot in den eeuwigheid zijn bijnaam De Kannibaal als een eretitel zal blijven dragen.
Toch ben ik er trots op dat ik in mijn schrijvende jaren in de wielersport de (in mijn optiek) de twee grootste renners aller tijden, ook Bernard Hinault heb ik voor het boek over Joop gesproken, heb mogen interviewen.
Ik heb beide heren ook gefotografeerd en de foto’s druk ik hierbij af. En wat de baron betreft, ik feliciteer hem van harte met zijn 73ste verjaardag en vermoed dat in België hier en daar wel weer gevlagd zal worden. Terecht, want een wielrenner als Merckx wordt er volgens mij nooit meer geboren.

17-06-2018