Beth HEIDEN

Geboortedatum: 27 september 1959
Geboorteland: Verenigde Staten

De kersverse wereldkampioene Chantal Blaak was nog lang niet geboren toen 37 jaar geleden een klein blond grietje met lange vlechtjes als een van haar voorgangsters op de hoogste trede van het erepodium stond bij het WK wielrennen voor vrouwen 1980 in het Franse Sallanches.
Alsof ze de dag tevoren nog met de duim in de mond met poppen speelde, stond ze vrolijk lachend en zwaaiend tussen de veel langere Tuuliki Jahre uit Zweden en haar landgenote Amanda Jones die eveneens een hoofd boven haar uit torende, op de hoogste trede van het ereschavot.
In de eindsprint was van verschil niets te zien, want met overtuiging versloeg Beth Heiden haar twee concurrenten met lengtes voorsprong. We kenden haar hoofdzakelijk vanwege haar achternaam en de frustratie die de Nederlandse topschaatsers van toen daarbij voelden.
Die frustratie werd veroorzaakt door haar broer Eric, die bij de Olympische winterspelen van 1980 alle vijf de afstanden won. Dus de 500, de 1.000, de 1.500, de 5.000 en de 10.000 meter. Het waren dezelfde spelen waar Beth als schaatsster brons behaalde op de drie kilometer.
Die bronzen plak was voor Beth eigenlijk een teleurstelling want ze had op alle afstanden voor goud geknokt en alleen op de langste afstand enigszins loon naar werken gekregen. Maar ze was pas achttien jaar en had nog een hele sportcarrière voor zich.
Als wielrenster heeft ze na dat WK in 1980 niet veel meer gepresteerd en van het schaatsen kreeg ze ook genoeg, omdat ze als echte sportvrouw begreep dat ze ninnen de familie haar beroemde broer toch nooit zou kunnen evenaren, laat staan overtreffen.
Daarom werd ze langlaufster, een sport waarin ze vele overwinningen en titels behaalde. Bij dat WK voor vrouwen in 1980 werden onze landgenotes Hennie Top zevende, Leontien van Lienden (de moeder van Boy en Danny van Poppel) negende en Petra de Bruin zestiende.
De tiende plaats was voor ene Jeannie Longo uit Frankrijk, die we bij de Olympische Spelen in Peking – 28 jaar later - als bijna vijftigjarige nog steeds aan het werk zagen.
Elizabeth Lee Heiden wordt vandaag 58 jaar en ik stel me haar voor als zo'n typische Amerikaanse (groot)moeder die berevroeg is opgestaan om een reusachtige schaal met brownies te bakken voor al haar nazaten die langskomen om te feliciteren. Misschien wel de schaal die ze toen als wereldkampioenen in ontvangst mocht nemen. Who knows?

27-09-2017