Uit de ordners van Jan …

Het is deze maand alweer 27 jaar geleden dat Hennie Kuiper in Oldenzaal zijn racefiets aan de wilgen hing. Op 6 november 1988 werd speciaal voor ‘Goudkuip’ een veldrit georganiseerd om zijn afscheid luister bij te zetten. En reden genoeg voor het blad Wielerrevue om een ‘Hennie Kuiper Special’ uit te brengen, zoals dat blad al eerder en ook daarna speciale uitgaves wijdde aan de groten van de Nederlandse wielersport. Ook Peter Post, Jan Raas, Gerrie Knetemann en Joop Zoetemelk viel die eer te beurt en die Specials zijn samen met die van Kuiper in 1993 gebundeld in het boek ... 
... Het Gouden Kwintet, een uitgave van Veldhuis in Raalte.
Met de hulp van Johan Grobbe van de Oldenzaalse Wielerclub en wielerjournalist Ad J. Vingerhoets staat de imposante erelijst van Hendrikus Andreas Kuiper in deze bijzondere uitgave afgedrukt en die beslaat maar liefst acht pagina’s. Tussen zijn eerste zege, op 15 mei 1966 in het Duitse Emsdetten en de laatste op 13 augustus 1988 in Kamerik werd hij in 1972 winnaar van de Olympische wegwedstrijd en drie jaar later wereldkampioen bij de profs. Met de Italianen Ercole Baldini en Paolo Bettini is hij de enige die deze dubbel op hun naam hebben staan. 
Vier van de vijf
Maar Hennie won nog veel meer, zoals onder meer twee keer de etappe naar Alpe d'Huez in de Tour de France, in welk evenement hij twee maal als tweede naar het erepodium piekte. Opvallend detail is dat hij geen enkele dag de gele trui heeft gedragen. Kuiper richtte zich aanvankelijk op de grote rondes, maar ontpopte zich in de tweede helft van zijn carrière als klassiekerspecialist. Vooral de klassieke koersen uit de top vijf hadden zijn belangstelling. Hij is dan ook de enige Nederlander die vier van de vijf topklassiekers op zijn erelijst heeft staan, Milaan-San Remo, de Ronde van Vlaanderen, Parijs-Roubaix en de Ronde van Lombardije. Alleen Luik-Bastenaken-Luik ontbreekt, hoewel hij in 1980 tweede werd achter een die dag ongenaakbare Bernard Hinault. 
Karakterrenner
Er wordt in deze Special gepoogd de persoon Hennie Kuiper te omschrijven en het resultaat houdt het midden tussen de kwalificaties held en anti-held. Wel wordt duidelijk dat hij een bewonderenswaardige karakterrenner is geweest, een immer eenvoudig gebleven kampioen uit Noord-Deurningen. In dat Twentse dorp onder de rook van Denekamp werd de Overijsselse Sportman van de Eeuw in 1949 geboren. Zijn ouders hadden er een boerderij. Hij groeide op met vijf broers en één zus. Zijn schoolopleiding bestond uit MULO en UTS. De afstand Denekamp-Enschede legde hij dagelijks per fiets af. Vanaf zijn veertiende reed hij wielerkoersen, eerst in de zogeheten wilde rondes, daarna met een licentie van de KNWU bij de nieuwelingen en van 1968 tot 1972 bij de amateurs. Doorzettingsvermogen en strijdlust waren vanaf het begin zijn opvallendste eigenschappen.
Chaotisch afscheid
Op 6 november 1988 nam de wielerwereld van Hennie Kuiper. In Oldenzaal werd het een sfeervol gebeuren, waar Kuiper diverse prominenten mocht begroeten. Behalve in de grote koersen die er toe doen stond het winnen bij Hennie lang niet altijd voorop. “Ik vond het vaak belangrijker om mijzelf te laten zien dan om als eerste over de streep te komen”, is één van zijn gevleugelde uitspraken. De geest van die woorden hield ook de andere coureurs (onder wie Rooks, Lubberding en Knetemann) in de koppelkoers door het centrum van Oldenzaal in de greep. De wedstrijd verliep zo  chaotisch, dat zelfs microfonist Chris Delbressine niet kon melden wie zich winnaar mocht noemen. Kuiper en zijn massaal opgekomen achterban konden er uiteraard geen moment mee zitten. De koers vormde immers slechts een onderdeel van een uitgebreid programma. 
Later, op het bordes van het gemeentehuis, maakte KNWU-voorzitter Piet van der Molen bekend dat Kuiper was benoemd tol Lid van Verdienste van de wielerunie. “Niet alleen een voortreffelijke coureur, maar ook een buitengewoon fijn mens”, oordeelde Van der Molen. Eenzelfde conclusie bleek de Nederlandse Sport Pers (NSP) te hebben getrokken, want uit handen van vertegenwoordiger Johan Woldendorp kreeg Kuiper de Gouden NSP-speld, bedoeld voor topsporters die goed hebben gepresteerd én zich positief hebben opgesteld tegenover journalisten.
Tot volgende week!
Jan Houterman
Door Fred van Slogteren, 30 november 2015 10:00

Onderwerp
Tekst
Je naam
Email
Web