Arie den Hartog, de eerste Nederlander die Milaan-San Remo won

Aanstaande zaterdag begint de zevenennegentigste editie van Milaan-San Remo, de voorjaarsklassieker die dan ook naar de lente is genoemd. De Primavera is een snelle koers, met een loodzware finale. De erelijst bevat vrijwel uitsluitend grote namen. Eddy Merckx is met zeven overwinningen nog altijd recordhouder. Op de erelijst van deze klassieker staan slechts drie Nederlanders: Arie den Hartog in 1965, Jan Raas in 1977 en Hennie Kuiper in 1985. Precies tien jaar geleden op een zaterdag in maart reed ik naar het plaatsje Nieuwstadt in Limburg om er met Arie den Hartog over zijn dag te praten. Het verslag daarvan stond in maart 1996 in Wieler Revue. Hierbij een reprise.

19 maart 1965 Arie de Hartog

Hij was begin jaren zestig een topamateur. In 1964 kreeg hij zelfs een contract aangeboden bij St.Raphael-Gitane, de ploeg van Jacques Anquetil, de eerste vijfvoudige Tourwinnaar. Als neo-prof liet hij meteen zien dat hij een stukje kon fietsen, want hij behaalde in zijn eerste jaar als beroepsrenner ruim twintig overwinningen, waaronder de Ronde van Luxemburg. We hebben het over Arie den Hartog, op 19 maart 1965 winnaar van Milaan-San Remo.

In 1965 stak hij al vroeg in een blakende vorm. Hij beëindigde Parijs-Nice op de zesde plaats, maar een week later stond hij toch anoniem aan het vertrek van Milaan-San Remo. Aan de finish verschalkte hij echter de Italiaanse azen Adorni en Balmanion op professionele wijze. Zo werd 19 maart 1965 dé dag uit het wielerleven van Arie den Hartog. Hoe beleefde hij het zelf?
“Milaan-San Remo is vooral bekend vanwege ...

... de finale. Die is lastig, maar in onze tijd was het nog veel lastiger om in die finale te geraken. Daar was je de hele dag mee bezig. Ik zat constant voorin, maar het peloton brak en toen kwam ik in een sterke groep terecht met mannen als Van Looy, Vannitsen, Wolfshohl en Stablinski. We gingen op jacht naar de groep voor ons en toen we aansloten dachten we op kop te zitten. Dat was dus niet zo, want Adorni en Balmanion waren ontsnapt. De samenwerking in onze groep vlotte niet zo erg en daarom werd er veel gedemarreerd. Ik was die dag beresterk en toen ik sprong, kon ik vrij snel bij die twee vooraan aansluiten. Uit hun gedrag kreeg ik toen voor het eerst het gevoel dat ik die koers wel eens zou kunnen winnen. Zij wilden met me praten en dat is het teken dat het beste eraf is. Ik keek ze eens aan en ik lette er goed op hoe ze het aanpakten als ik overnam. Toen wist ik het zeker: ik kon ze hebben! Op de Poggio heb ik steeds op kop gereden om het tempo zo hoog mogelijk te houden, zodat zij niet konden demarreren. In de afdaling bleef ik steeds zo’n tien meter achter ze, precies genoeg om te voorkomen dat een van die twee weg zou kunnen rijden, want dan was ik natuurlijk geflest. Toen we beneden kwamen, probeerde Balmanion te ontsnappen, maar ik kon hem makkelijk terughalen. Adorni vertrouwde als de betere sprinter op zijn eindschot, want hij had met Balmanion afgesproken dat die de sprint voor hem zou aantrekken. Voordat Adorni kon aanzetten, reageerde ik precies op het juiste moment. Ik hield hem aan de binnenkant naast mij en hij kon geen kant meer op. In het zicht van de finish heb ik alles gegeven wat ik nog in me had. Ik reed Adorni finaal los en op de streep had ik zelfs een paar lengten voorsprong. Ik had de Primavera gewonnen!”

De Nederlandse wielerliefhebbers weten het na deze zege zeker: met Arie den Hartog is een renner opgestaan, die het helemaal zou gaan maken. Het komt er echter niet uit. In de Tour van 1965 geeft hij op en raakt zo wat uit de belangstelling, mede omdat Jan Janssen zich dat jaar in diezelfde Tour als een mogelijk toekomstige winnaar manifesteert. In 1967 wint Den Hartog op indrukwekkende wijze nog wel de Amstel Gold Race. In 1968 rijdt hij een sterke Tour als secondant van winnaar Janssen. Het aantal overwinningen loopt in de jaren daarna terug en langzaam verdwijnt hij uit de rijen der subtoppers. Eind 1970 stopt Caballero met haar wielerploeg en moet Arie op zoek naar een andere firma. Tot in januari is hij in onderhandeling met enkele Franse en Italiaanse ploegen, maar de aanbiedingen ontstijgen nauwelijks het shirt- en broekniveau. Op 29-jarige leeftijd besluit hij te stoppen.

“Toen ik stopte wist ik niet wat ik zou gaan doen. Ik heb een maand lang rondgekeken en toen ben ik een grossierderij begonnen in wielersportartikelen. Dat liep uitstekend en in die tijd ben ik ook een paar winkels begonnen met racefietsen en zo. Zes jaar geleden had ik er plotseling schoon genoeg van en heb ik alles verkocht. Opeens zat ik de hele dag thuis. Maar dat nietsdoen is iets verschrikkelijks! Daarom ben ik vorig jaar weer met een winkel begonnen. Gewoon dames- en herenfietsen. De rijwielhandel is tegenwoordig geen vetpot, maar ik heb weer wat om handen. Ik ben een gelukkig man en ik heb dat voor een deel aan de wielersport te danken.”

Arie den Hartog heeft grote koersen gewonnen. Toch zijn de kenners het er over eens dat hij niet alles uit zijn carrière heeft gehaald. “In de grote rondes had ik altijd wel een slechte dag en ik denk dat ik ook niet altijd mijn seizoen goed heb ingedeeld.” Na enig aarzelen voegt hij eraan toe dat hij wellicht ook niet het juiste karakter had. “Om de top te halen, moet je in staat zijn desnoods stervend over de finish te komen. Dat kon ik niet. Jan Janssen kon het wel. Die kon het laatste restje kracht desnoods uit zijn haarwortels halen. Ongelooflijk, die kon finishen in een toestand dat je dacht: die haalt de volgende dag echt niet meer. Maar ’s ochtends liep hij weer te fluiten. Ik neem daar mijn petje voor af. Maar wat kun je eraan doen? Karakter zit tussen je oren en nergens anders. Je trekt onbewust voor je zelf een grens, waar je niet overheen kunt. Of je nu wilt of niet.”

Door Fred van Slogteren, 15 maart 2006 20:37

hoy

ik ben de mike landman je achter neefje ik woon in zuidland groetjes mike

Geplaatst door mike landman, 30 november 2007 17:25:49

Gedachten aan Arie

Dag Arie,

Enige jaren geleden ben ik, als ex-Zuidlander, maar ook als ex-wielrenner, je winkel spontaan binnengestapt en ik heb genoten van je verhalen uit je wielercarriere. Prachtig! Ik vond en vind je een geweldige sportman!

Geplaatst door Jan Scholing, 30 januari 2008 20:35:00

Gegroet

Beste Arie,

Toen ik in Sittard woonde heb ik nog eens een 'race'fiets bij je gekocht (een aluminium peugeot of zoiets)en hebben we samen nog in wielerclub Taveerne gereden. Het verbaasde mij dat ik, zonder wielerverleden, de wisselbeker won door twee tijdritten te vonden. Had ik nou talent of was het met de anderen wel heel droevig gesteld. Ik vrees het laatste, en natuurlijk dat jij er beide keren niet bij was. Het belangrijkste wat ik toen van je heb geleerd, en waar ik me nog steeds aan houd, is om niet (teveel) te drinken (op de fiets dan). Ik vond het leuk weer aan je terug te denken naar aanleiding van je bovenstaande ervaringen (die ik al Googelend heb gevonden).

Ik wens je al het goede en groet je,

Gerbrand van Hout

Geplaatst door Gerbrand van Hout, 21 februari 2008 08:40:14

Arie den Hartog, een heel aardige vent.

Mijn werkgever in de vorige eeuw de NMB-Bank organiseerde ieder jaar in september een wieler(race)toertocht Geleen-Geleen van ruim 100 km. Arie is daar als gast bij geweest.Ik herinner hem als een ambassadeur voor de wielersport en vlot causeur.Zowel op de fiets als aan tafel.

Geplaatst door Jan Aalbertsen, 09 december 2010 17:37:31

Onderwerp
Tekst
Je naam
Email
Web