Het balhoofdplaatje van Otto …

Ditmaal een bijzonder attribuut uit mijn verzameling met daarop het oudste logo van FN. Dat is een afkorting die staat voor Fabrique Nationale, van oorsprong een Belgische wapen- en later fietsenfabriek. Het is een beschadigde asbak waar ook de andere producten van FN op worden vermeld als auto's, motorfietsen en munitie.

Veertig jaar geleden kreeg ik hem van een Rotterdamse fietsenmaker, die zojuist van een vertegenwoordiger een nieuw peukenbakje van Vredestein had gekregen. Het is nu niet meer voor te stellen maar in die tijd waren rookwaren en rookaccessoires nog gewilde relatiegeschenken.

Het oude asbakje van FN was gescheurd, een beetje bij gesoldeerd en er was een hoekje afgebroken, maar het was (en is) een collectors item bij uitstek. Wie zich afvraagt waarom je zoiets zou willen hebben, begrijpt niets van het karakter van de echte verzamelaar.

FN was als sponsor hoofdzakelijk actief in de motorsport, want honderden Belgische, Duitse en Franse coureurs uit de beginjaren vierden successen op FN. Tot na de Tweede Wereldoorlog waren er nog motocrossers die op een zware 500 cc machine van FN met de besten mee konden.

Gilbert Gaspard, een Belgische expert op het gebied van de wieler- en motorsport uit de beginjaren van vóór de Eerste Wereldoorlog, schrijft in een van zijn beschrijvingen over Léon Houa (foto 2), de coureur die we kennen van de eerste drie amateur-edities van Luik-Bastenaken-Luik (1892- 1893 en 1894).

Op welke fiets Houa reed weten we niet zeker. FN maakte in die jaren 'gewone' fietsen met een ketting. Pas in 1898 kwam FN met de legendarische cardanfietsen op de markt, maar wielrenners waren er al gauw achter dat deze prachtige toerfietsen ongeschikt waren om mee te wielrennen.

Dit vanwege de grotere massa van de bewegende delen als cardan, tandwielen en kroonwielen. Daardoor kon zo´n fiets minder snel accelereren dan een fiets met een ketting, en dat is als je bijvoorbeeld sprints wil winnen niet handig.

In 1899 komen we Léon Houa tegen als winnaar (op FN) van een wedstrijd georganiseerd door de Ligue Vélocipédique Liégoise voor (gemengd!) wielrenners, motorrijders en automobilisten.

Dat ging over een parcours van Remouchamps via Aywaille, Harzé, Awans, Xhoris, Comblain-au-pont, Aywaille en retour naar Remouchamps. Overall winnaar in 42 minuten werd Léon Houa op zijn FN-motor.

Tweede werd motorrijder Nullens in 48 minuten rond, derde de wielrenner Califice in 50 minuten en 1 seconde, vierde de tandem Derihon-Ledent in 52 minuten en 14 seconden. De eerste automobilist Roland kwam als zesde over de streep in 1 uur, 9 minuten en 41 seconden.

Gezien het parcours was het niet vreemd dat de lichtste voertuigen in het voordeel waren.

Foto 2: archief dewielersite.net

Door Otto Beaujon, 23 november 2018 12:00

Onderwerp
Tekst
Je naam
Email
Web