Uit de stalling van Peter R. de Fiets …

Helyett was de merknaam van een Franse fietsenfabriek in het dorp Sully-sur-Loire in het departement Loiret, dat vooral bekend is van het monumentale kasteel uit de vijftiende eeuw.

De keuze voor die naam kwam voort uit de bewondering die oprichter en eigenaar André Trailoux koesterde voor mademoiselle Helyett, een danseres van Hongaarse afkomst die hij eens in Parijs had zien dansen en wier beeltenis dan ook het balhoofdplaatje siert dat hij liet ontwerpen.

Naast zijn affectie voor deze onbereikbare schone was Trailoux ook bezeten van het wielrennen en nadat hij in 1934 zijn bedrijf had opgericht, en Helyett als zijn merknaam had gekozen, was hij direct actief in de wielersport.

Zijn onderneming was niet meer dan een fabriekje, zoals er voor de Tweede Wereldoorlog zo veel fietsenfabriekjes in Frankrijk waren. Als je Helyett vergelijkt met bijvoorbeeld het grote merk Peugeot, dan is dat net zo iets als Rusland qua grootte vergelijken met Andorra.

Met andere woorden de onderneming van André Trailoux stelde niets voor. Toch kende iedere Franse wielerliefhebber in de jaren veertig en vijftig de naam Helyett en daarbij werd direct de associatie gelegd met enkele grote namen in de wielersport.

De verdienste van Trailoux was dat hij een neus had voor jong talent en heel slim met zijn voor sponsoring bestemde centen omging. Hij durfde risico’s te nemen en was als eerste bereid nog naamloze, maar talentvolle jongeren een profcontract aan te bieden.

Zoals bijvoorbeeld de Belg Rik Van Steenbergen, een beenhouwersgast die al op negentienjarige leeftijd op een Helyett-fiets aansprekende koersen wist te winnen en in luttele jaren uitgroeide tot een grote meneer.

Rik won elk jaar wel één of meer klassiekers en op de winterbanen versloeg hij menigmaal de groten van de zesdaagsen. Het merk werd echter pas goed bekend toen Trailoux in het begin van de jaren vijftig de eveneens piepjonge Jacques Anquetil voor zijn merk wist te strikken.

De twee deelden hun hartstocht voor fietsen en vrouwen en het werd een zeer succesvolle combinatie. In de jaren dat Anquetil van de ene naar het andere overwinning reed, gingen er in heel Frankrijk duizenden Tour-replica’s van zijn Helyett-fiets over de toonbank.

Het had nog jaren kunnen duren, maar 1962 was het laatste jaar dat Trailoux zijn fietsen aan de vermaarde Saint Raphael-ploeg mocht leveren. Zijn bedrijfje was aan het eigen succes ten onder gegaan, omdat Trailoux de winsten jarenlang alleen maar in de raceafdeling had gestoken.

Die groeide en bloeide, maar het bedrijf kon niet draaien op racefietsen alleen. Zijn verzuim om ook in gewone fietsen te investeren kwam hem dan ook duur te staan. Er was geen redden meer aan en Saint Raphael ging verder met een andere fietsenfabrikant met het merk Geminiani.

Dat was niet toevallig ook de naam van de ploegleider. Die had als beroemd oud-renner zijn naam geleend aan de raceproducten van een andere rijwielfabriek. Dit is echter nog een echte Helyett in de kleur oranje, die we in Rusland zo missen, maar in de Tour hopelijk niet.

Het frame is gemaakt van Reynolds 531 buizen, de remmen en remgrepen van het Franse merk Mafac en de derailleur is van Simplex. Voor de rest zijn er geen opvallende zaken of het moet het aluminium stuur zijn van het merk Tuid. Daarbij is het grappig dat de T zo gevormd is dat die op een racestuur lijkt. Op een van de buizen van de fiets is een klein stickertje geplakt, waarop ik de woorden ‘Fatt Mann’ dacht te lezen.

Nadat ik mijn brillenglazen eens goed had opgepoetst en mijn neuspunt iets onder het stickertje had gedrukt zag ik dat er ‘Fait main’ staat, Frans voor HANDGEMAAKT. Ik had niet anders verwacht.

Foto 1: © T&T Tekst & Traffic
Foto 2: © Otto Beaujon

Door Peter Ravensbergen, 10 juli 2018 12:00

Onderwerp
Tekst
Je naam
Email
Web