Uit de ordners van Jan …

Dit is het met afstand het oudste tijdschrift in mijn ordners. Het is een uitgave van het Franstalige tijdschrift Le Sports Illustrés dat op vrijdag 5 juni 1925, morgen precies 93 jaar geleden, verscheen. Een waar pareltje in mijn verzameling.

In het blad staat een mooie fotoreportage van de klassieker Parijs-Brussel die op 31 mei 1925 voor de zeventiende maal was verreden. De koers bestaat nog steeds, maar heeft de status van klassieker verloren. De Brussels Cycling Classic is nu een 1HC-wedstrijd (ongeveer 200 kilometer) die dit jaar op 1 september op de kalender staat.

Dat was in 1925 wel anders, want toen was het een soort Parijs-Roubaix met vele kasseistroken en een afstand van 407 kilometer. Er stonden destijds op eerste pinksterdag 123 renners aan de start en slechts 27 van hen zouden de finish halen. Winnaar was de Belg Gerard Debaets (foto 2) voor zijn landgenoot Adelin Benoît en de Luxemburger Nicolas Frantz.

In het Rotterdamsch Nieuwsblad van 3 juni 1925 vond ik een kort verslag van de koers en lees: ‘Het is opzienbarend, hoe de jonge generatie dit jaar den kop opsteekt! Eerst Denis Verschueren in de Ronde van België, vervolgens Camiel VandeCasteele in Parijs-Caen, Hendri Suter in Bordeaux—Parijs, Alfredo Binda in de Ronde van Italië en nu weer Gerard Debaets in Parijs—Brussel.’

Debaets en Benoît kwamen na een roerig koersverloop afgescheiden als eersten de Brusselse winterbaan op en de ervaren pistier Debaets was daar met twee lengten voorsprong zijn medevluchter de baas. In die tijd was België het meest vooraanstaande wielerland in Europa en dat uitte zich vooral in eendagswedstrijden. Van de eerste 22 aankomenden hadden maar liefst 19 renners de Belgisch nationaliteit en zo ging het in die jaren bij vrijwel alle klassiekers.

Winnaar Gerard (spreek uit: Sjeeraar) Debaets was professioneel wielrenner van 1924 tot 1940, een periode waarin hij een volledig wegprogramma combineerde met de winterbaan. Als wegrenner was hij vooral bekend als tweevoudig winnaar van de Ronde van Vlaanderen. Dat was in 1924 en 1927, nadat hij deze wedstrijd al in 1923 bij de amateurs had gewonnen. Hij was Belgisch kampioen in 1925 en in 1926 won hij Parijs-Brussel ook eens in omgekeerde richting.

Debaets werd op 17 april 1899 geboren in het Westvlaamse dorp Heule nabij Kortrijk. Ik heb eens gelezen dat er geen Flandrien is geweest die de wielerwereld in de jaren twintig van de vorige eeuw in meerdere opzichten zo heeft gekleurd als Debaets.

Hij was een onverbeterlijke grapjas maar bovenal een succesvolle wielrenner die bijzonder geliefd was bij het publiek. Maar hij was ook een enfant terrible dat het regelmatig aan de stok had met de bobo's van de Belgische wielerbond. Na de zoveelste ruzie besloot hij zijn carrière voort te zetten in de Verenigde Staten, waar hij zich in New Jersey vestigde.

De organisatie van de Ronde van Vlaanderen had minder moeite met hem en in 2014 werd zijn geboortedorp Heule verkozen tot ‘Dorp van de Ronde’. Deze titel werd in het leven geroepen om een dorp of stad in de route te eren vanwege de vele spontane feestelijke activiteiten die er elk jaar opnieuw worden georganiseerd.

Gerard was een van de vijf fietsende broers Debaets in het omvangrijke gezin uit Heule. Net als Gerard waren ook César, Gaston, Michel en Arthur beroepsrenner. Gerard is na zijn wielercarrière in Amerika blijven wonen waar hij op 27 april 1959 op zestigjarige leeftijd overleed. In Detroit wordt er nog elk jaar een classic verreden die zijn naam draagt.

Foto 2: archief T&T Tekst & Traffic

Door Jan Houterman, 4 juni 2018 12:00

Onderwerp
Tekst
Je naam
Email
Web