ad ad ad ad

Herinneringen bij een foto …

Hij wordt vandaag 95 jaar en is daarmee de op één na oudste Nederlandse beroepsrenner van naam. Als ik deze foto zie denk ik altijd aan het begrip ‘dwangarbeider van de weg’. Het was echter juist zijn angst om dwangarbeider in de Duitse industrie te worden, die hem in de Tweede Wereldoorlog deed besluiten mijnwerker te worden. De kompels hoefden niet naar Duitsland, maar liepen wel het risico om in het binnenste van de aarde stoflongen op te lopen. Door elke ochtend met een hardop uitgesproken Glück Auf in de lift te stappen met een schietgebedje als toegift, is hem dat bespaard gebleven en kon hij na de oorlog beroepswielrenner worden. Als mijnwerker had hij ... 
... ongetwijfeld meer verdiend, maar de kleine Limburger moest en zou coureur worden. 
Hij vertelde me in 2001 dat als hij een wedstrijd moest rijden in België of Frankrijk dan ging hij daar op de fiets naar toe. Daar deed hij een dag over, zocht als het avond werd een boerderij op waar hij in de hooiberg mocht slapen en ging de volgende dag na de koers op dezelfde manier huiswaarts. Hij was een doordouwer en opgeven stond niet in zijn woordenboek. Zo bleef hij in 1947 als enige Nederlander in de Tour de France in koers. Zijn vijf landgenoten hadden opgegeven en Jefke bleef over met twee Italianen, een Belg en een Pool, renners die in Frankrijk woonden en met die zes Nederlanders een ploeg vormden met de naam Hollande/Étrangers de France. Camellini, een van die Italianen, stond hoog in het klassement en Jef zou behoorlijk wat geld beuren als hij Parijs haalde. 
Hij deelde de kamer met de Franstalige Belg Victor Joly, een nogal levenslustige man die ’s avonds constant de hort op was en soms diep in de nacht in de hotelkamer terugkeerde. Jefke dook na het avondeten en de massage direct onder de wol en toen hij op een ochtend de ogen opende keek hij tegen het fraaie blote achterwerk aan van een vrouwspersoon in het bed naast hem. Hij dacht aan meneer pastoor en de catechesatielessen en verdrong direct de zondige gedachten die bij hem opkwamen. Hij was beroepscoureur en die dient geen boodschap te hebben aan wijntje en trijntje. 
Dat was de les die hij op zijn beurt jaren later als ploegleider een piepjonge Jan Janssen leerde, toen die op de eerste zondag in de Tour de l’Avenir te kennen gaf dat hij die dag niet kon starten omdat hij naar de kerk moest. Dat hij daardoor moest opgeven was jammer, maar het was niet anders. Jefke ging op de rand van het bed zitten waarop Jan zijn koffer aan het pakken was en sprak: “Jan, is er in Nootdorp een politieman?” Na een bevestigend antwoord vroeg hij: “en zit die zondags in de kerk?” Nadat de latere Tourwinnaar had geantwoord dat de politieman natuurlijk niet in de kerk zat omdat hij moest werken, verhief Jefke zijn stem en brulde: “en jij moet ook werken, dus als de sodeju je koerskleren aan en naar de start.” Met andere woorden aan de wijze les van Jefke dankt Nederland zijn eerste Tourzege. 
Jefke woont al weer een aantal jaren op de gesloten afdeling van een verpleeghuis. Hij heeft geen idee meer wie Victor Joly en Jan Janssen zijn en dat hij ooit wielrenner was hoort hij vol verbazing dagelijks van Henk Steevens, zijn ploegmaat in de Tour van 1953. Henk werkt daar als vrijwilliger en Jefke hobbelt de godganse dag achter hem aan. Fysiek mankeert hij niks en hij kan met gemak honderd worden, maar de wielersport is iets van een andere planeet. 
Voor zijn zonen Jef junior en Jo is het verschrikkelijk dat ze vreemden zijn voor hun vader, maar volgens Henk Steevens is Jefke in zijn isolement een gelukkig man. Laten we daar maar vrede mee hebben.
Door Fred van Slogteren, 28 oktober 2014 10:00

Sjefke kon wel wat

Sjefke (of Jefke, zoals zijn naam ook vaak werd gespeld) is niet alleen mijnwerker en profwielrenner geweest, maar heeft zijn brood eveneens verdiend als sigarenmaker in Valkenswaard en als eigenaar van een fietsenwinkel in Elsloo. Het was daar dat ik hem begin jaren vijftig mocht ontmoeten na als zestienjarig joch de steile Maasberg te hebben genomen op een zware middeleeuwse fiets met jasbeschermer, kettingkast, jasbeschermer en al. Naar de verlangde foto met krabbel hoefde ik amper te vragen en uit eigen beweging schonk de winkelier me er nog een foto van Gerrit Schulte bij. Triest om te lezen dat diezelfde man er nu zo aan toe is.

Hoewel hij ook in 1949 de nationale wegtitel voor zich opeiste door de tumultueuze sprint à deux met minimaal verschil van Wim van Est te winnen, is zijn topjaar toch ongetwijfeld 1947 geweest. Eerst al tweede in de door "het phenomeen Gerrit Schulte" (ik citeer Joris van den Bergh) gewonnen Zesprovinciënkoers, daarna glorieus solowinnaar in het NK op de Cauberg, vervolgens de enige Nederlander die de Tour de France uitreed en tot slot ook nog eens derde in het door Theo Middelkamp gewonnen WK op het snikhete autocircuit van Reims. Het was daar trouwens Sjefke Janssen (door Joris toen nog steevast Jos. Jansen met ene s genoemd) die bij het ingaan van de laatste ronde met 150 m. voorsprong op de rest van de kopgroep doorkwam.
Dat menneke heeft toch meer gepresteerd dan menigeen zal weten.
Han de Gruiter.

Geplaatst door Han de Gruiter, 29 oktober 2014 15:45:33

Jefke Jansen

Beste Han,
Het was niet zo dat Jefke Jansen met minimaal verschil won van Wim van Est,hij verloor met lengten van Wim van Est. Omdat Jefke in het begin van de sprint al zijn hand opstak, werd Wim van Est gediskwalificeerd. Mogelijk zat mevr. Jeanne Martinussen in de jury.

Geplaatst door Piet van der Meer, 29 oktober 2014 20:22:23

Sjefke en Van Est

Daar gaan we weer. Als Van Est tijdens een kampioenschap op de Cauberg reed, was er altijd stront aan de knikker. De ene keer zou winnaar Plum een toer uit koers zijn geweest, dan weer zou de Limburgse mevrouw Martinussen als kamprechter haar buurman gematst hebben, een jaar later zou Hansje Dekkers de spurt juist met een halve millimeter van hem verloren en niet gewonnen hebben .... volgens mij kon Van Est gewoon niet tegen zijn verlies. We kunnen hier nou wel wéér over die ouwe koeien beginnen, maar geen van ons kan met overtuigende bewijzen komen en alle betrokkenen zijn dood, dus wat willen we nou nog? Het pleit voor je trouw als vurige bewonderaar van IJzeren Willem dat je het telkens voor hem blijft opnemen, beste Piet, maar hoe zeker weet je dat jouw visie de juiste is?

Natúúrlijk spurtte Sjefke niet meer mee toen hij zij aan zij met Wimme op de meet af kwam en zijn opponent het naderend verlies wilde voorkomen door van zijn lijn af te wijken. De finishfoto geeft helaas niet weer wat er in de vooraf gaande 100 of 200 meter is gebeurd, dus hoe kunnen wij bijna zeventig jaar na dato nog billijk oordelen. Ik heb dat NK niet met eigen oogjes gezien, maar er toentertijd wel het een en ander over mogen lezen. Wat ook weer niet impliceert dat alleen ik de knalharde waarheid ken. Groet pik, daar in Naaldwijk.

Geplaatst door Han de Gruiter, 29 oktober 2014 21:55:34

Wim v. Est -Jefke Janssen

Beste Han, grijze wielervriend.
De laatste 100 tot 200 meter van de sprint tussen mijn idool Wim van Est en Jefke Janssen (let op de dubbele s) heb ik meerdere malen op filmbeelden gezien. En op die filmbeelden zie je een rechtuit sprintende Wim van Est en daarachter een amechtige Jefke Janssen. Ik heb het idee dat Jefke al bij het startschot voor de zekerheid zijn hand opstak. Onderstaand een stukje geplukt van Foto Koos (Koos is niet onze oude leraar Frans van het St. Janscollege, maar Koos ’t Hart).

Grote fout
Intussen is in Valkenburg één heel grote fout gemaakt. De kamprechter
heeft een beslissing genomen, waartoe hij niet gerechtigd is. Zijn taak bepaalt zich tot het vaststellen van de volgorde der renners bij het passeren
van de eindstreep. Anders heeft hij niet te doen. 't Enige wat hij in dit geval kon vaststellen was: 1. Van Est; 2. Janssen en 3. Voorting.
Een protest van Jefke was daarvan ongetwijfeld het gevolg geweest. Doch
zelfs dan had de kamprechter geen beslissing mogen nemen. Zijn wedstrijdcommissarissen hadden geraadpleegd moeten worden en behalve
deze de sportcommissie van de Unie. Men kan moeilijk ontkomen aan de
indruk, dat de Limburgers, gedreven door hun wens een streekgenoot als
kampioen te zien te snel en zéker te voorbarig hebben gehandeld. Noch Janssen, noch Van Est kreeg de krans der ere en het rood-witblauwe
shirt.

Geplaatst door Piet van der Meer, 30 oktober 2014 11:52:08

foto Jefke

Wat is dat een prachtige foto van onze Jefke Janssen. Maar
voor welke ploeg reed hij hier? Amateurs? Of....?
Ooit had ik die foto zelf en ik sprak jaren later met Wim van Est over de kampioenschappen. Slechts
1 maar, toen hij enthousiast
werd kon ik hem niet meer verstaan......
wim van eyle

Geplaatst door wim van eyle, 30 oktober 2014 16:50:38

Foto Sjefke Janssen

Nieuwe poging, Wim. Twee vorige strandden op een gesloten spoorwegovergang bij Error.

Ik kan je waarschijnlijk wel opheldering verschaffen. Sjefke was prof toen die foto werd gemaakt. In zijn tijd was het amateurs nog ten strengste verboden reclame te voeren.

Scheermesjes

Op zijn trui staat Nationaal, destijds een merk scheermesjes zoals de cursieve ondertitel op het shirt al toelicht.

Nee, van een Nationaal-ploeg was geen sprake. Iedereen reed toen nog voor zichzelf, maar veel beroepsrenners hadden een contractje bij een aan de wielersport gelieerde fabriek als Garin, Ceylon, Radium, Eroba, Vredestein, enz., goed voor een trui en wat premies bij goede prestaties.

Ad hoc sponsors

Alleen tijdens de Ronde van Nederland maakten de renners deel uit van ploegen die ten faveure van de ad hoc sponsors (namen als Remington en Mars schieten me te binnen) tien dagen lang werden geacht als eenheden te rijden. Onder leiding van mensen als Willy Alberti, om het frappantste voorbeeld maar te noemen.

Je bekentenis dat Wim van Est amper verstaanbaar was, mag geen unicum heten. Lees er zijn (eerste) biografie maar eens op na. Auteur Frans de Hoo heeft er hier en daar een potje van gemaakt, kennelijk omdat het West-Brabantse dialect hem af en toe boven de pet ging. Te meer daar hij duidelijk geen insider was.

Fons van Sneek

Dat is Marije Randewijk zeker, maar toen ik van de week nog eens in haar bundel 'De vergeten Tour' het onthutsende relaas van Thijs Roks zat te herlezen en wéér geschokt raakte door de wolkbreuk aan onheil die deze 'Beer van Sprundel' in zijn leven heeft getroffen, stuitte ik plots op de naam Fons van Sneek (pagina 56, derde alinea van boven). Wie in 's hemels naam mocht die Van Sneek zijn?

Roks had hem genoemd, om duidelijk te maken dat hij na een gave Giro was uitgenodigd om bij Van Sneek in Brussel te komen, omdat Fausto Coppi de Brabander in zijn ploeg wilde hebben. Toen begreep ik dat Thijs van de bekende manager Fons Versnick had gerept. Die naam zei Marije blijkbaar nog niks. Ze was er te jong voor. Maar had kennelijk ook niet de moeite genomen om te checken of die vreemde naam wel goed was overgekomen. Kwalijk.

Han de Gruiter

Geplaatst door Han de Gruiter, 31 oktober 2014 00:47:45

Andere ogen

Dag Piet van der Meer, ook jou al tot tweemaal toe vergeefs proberen te bereiken. Error zit weer in de lucht. Derde poging dus, op hoop van zegen. Zal het kort houden, om de kans op succes niet bij voorbaat te verknallen.

Het is moeilijk debatteren met iemand die als belangrijkste argument hanteert iets met eigen ogen op film te hebben gezien. Dat kunnen subjectieve waarnemingen zijn geweest en die vallen voor anderen niet te ontzenuwen. Ik heb dat NK van 1949 nóch live gezien (was vijftien en schooljoch zonder budget) nóch ooit op film. Ik moet me daarom vastklampen aan wedstrijdverslagen uit die tijd en die zagen de eindspurt tussen Sjefke Janssen en Wim van Est met andere ogen dan jij. Zie wat Ton van Beers er bijvoorbeeld over schreef in het toenmalige weekblad Sportief van 24 juni.

Van Est zwaaide heftig

Letterlijk citaat: "De finish werd een drama. We geloven, dat Wim van Est normaal gewonnen zou hebben, na een waarlijk prachtig gereden course. Maar zo'n twintig meter voor de eindstreep zwaaide hij heftig en hinderde daardoor Janssen, die anderhalve lengte achter hem lag. Was het opzet van de Brabander? Of was de ontzaglijke inspanning van de laatste ronde oorzaak van onzeker sturen? De heftige bewogenheid, waarmee hij het voor hem zo verschrikkelijke vonnis van de wedstrijdcommissarissen ontving, wijst o.i. op het laatste," Einde citaat.

Juich niet te vroeg, Piet, er volgt nog meer. Van Beers:

"Maar het wedstrijdreglement voorziet in dergelijke situaties. Het spreekt van een 'rechte lijn' die gevolgd moet worden en van die lijn was Van Est wel heel duidelijk afgeweken. En dus riep de jury Jefke Janssen tot winnaar uit - zoals trouwens al wat Limburger was, dat reeds gedaan had, onmiddellijk nadat de renners de eindstreep waren gepasseerd."

Zo blijf ik dus zitten met de vraag: wat is nou precies een rechte lijn?

Voor alle duidelijkheid: het moet een heel saai NK zijn geweest met slechts één lange vlucht van de rugnummers 62 en 2. Namen verschaft Van Beers niet. Wel de informatie dat slechts zestien profs na 22 Caubergen de finish op de Oud-Valkenburgerweg bereikten. De slag viel in de laatste toen Janssen en Voorting de benen namen. Van Est wist in de afdaling door het het St.-Jansbos (grindpad!) alsnog het gat van twintig seconden dicht te rijden.

Han de Gruiter

Geplaatst door Han de Gruiter, 31 oktober 2014 15:59:08

Scheermesjes

Ik wil Han hartelijk bedanken voor zijn informatie over Jefke met zijn mij onbekende sponsor. Zouden renners met
die naam op de borst zich inderdaad voor de koers goed
gaan scheren? Ik geloof er
geen bal van, maar Jefke was
toch wel een kanjer in het
metier. Ik kende een wielerverzamelaar die mijnwerker was geweest, een beroep waar je niet met
genoegen naar kijkt.....
wim van eyle

Geplaatst door wim van eyle, 01 november 2014 18:21:15

Van Est-Janssen

Beste Haagse Han (gelukkig dat je geen Haagse Harry heet).
Mijn ogen zijn niet al te best, verziend met brillenglazen van plus zes, maar wielrennen doe ik zonder bril. Échter in de eindsprint van Wim van Est heb ik noch in de laatste 20 meter noch in de laatste 100 meter iets afwijkends gezien. Overigens heeft niet de jury, doch de kamprechter Jefke Janssen tot winnaar uitgeroepen. De rugnummers 2 en 62 behoorden waarschijnlijk toe aan Gerard van Beek (zou vandaag 90 geworden zijn) en Gerard Peters

Geplaatst door Piet vd Meer, 01 november 2014 21:01:50

Knap gevonden

Zou heel goed kunnen, Piet. Die twee zijn inderdaad samen weg geweest. maar de opbrengst van de programmaboekjes was in die jaren belangrijker dan de service aan het publiek, dus rugnummers en geen namen. Koop maar een boekje als je wilt weten wie wie is. Knap dat je die gasten nog hebt weten te ontmaskeren. Gerard Peters wilde met zijn vlucht laten zien wel wat méér dan pistier te zijn Althans volgens onze verslaggever ter plaatse, van wie ik overigens niet de indruk heb dat hij een groot kenner van de wielersport was. Veel geleuter over de sfeer en het overal hoorbare geluid van de speaker, maar niet al te veel saillante informatie.

Jan Dekkers

Zo was bijvoorbeeld in de ogen van deze Ton van Beers ene Jan Dekkers uit Eindhoven tweede in het kampioenschap van de amateurs. Na Woutje Wagtmans, de gabber van Wim van Est. Misschien dat de man van 't Heike daardoor extra zwaar de ziekte in had zonder nationale trui naar huis te moeten. Noemen ze dat niet onderlinge rivaliteit of zoiets?

Hoewel jij hem waarschijnlijk net niet meer hebt zien rijden, weet je vast wel dat Jan in werkelijkheid Hans(je) heette en begin jaren vijftig tweemaal kampioen bij de profs zou worden. Des te curieuzer dat hij in 1949 aanvankelijk niet goed genoeg was bevonden en pas in tweede instantie als 'invaller' tot het NK voor amateurs was toegelaten. Hoe vind je dié?

Fijne zondag allemaal.

Han de Gruiter.

Geplaatst door Han de Gruiter, 02 november 2014 01:17:16

is er een link naar t filpje...

sjefke was mn overbuurman..in elsloo .. graag een link naar t filmpje
Geplaatst door fonz, 22 april 2017 07:37:07

Onderwerp
Tekst
Je naam
Email
Web